Արմինֆո.Վերջին երկու տարիներին պետությունը փոխհատուցել է կարկտահարությունից տուժած ֆերմերների վնասները ՝ ավելի քան 2.7 մլրդ դրամի չափով ։ Այդ մասին ֆեյսբուքյան իր էջում հաղորդել է ՀՀ էկոնոմիկայի նախարար Գևորգ Պապոյանը։
Նրա հավաստմամբ՝ փոխհատուցում է ստացել մոտ 14 հազար ֆերմեր։ Ընդհանուր առմամբ, ինչպես նշել է նախարարը, 2024-2025 թվականներին կարկուտից տուժել են երկրի ութ մարզերի 24 համայնքների ֆերմերներ ։ Պապոյանն ընդգծել է, որ պետությունն արդեն ամբողջությամբ փոխհատուցել է շահառուների կրած վնասները։
Հիշեցնենք, որ ագրոապահովագրության ծրագիրը մեկնարկել է 2020 թվականին։ Մինչև 2023 թվականը ծրագրի ցուցանիշները տարեցտարի ավելացել են։ 2023 թվականին ապահովագրվել է 13 գյուղատնտեսական մշակաբույս՝ 4 ռիսկերի գծով, որոնց ընդհանուր մակերեսը կազմում է 11 662 հա ։ 2023 թվականին ապահովագրավճարը կազմել է 1,8 մլրդ դրամ, իսկ փոխհատուցումը տրամադրվել է 2,7 մլրդ դրամի չափով։
2024 թվականին, 2023 թվականին գրանցված մեծ վնասներով պայմանավորված, վերաապահովագրական ընկերությունը դուրս է եկել հայաստանյան շուկայից, և ապահովագրական ընկերությունների ռիսկերը նվազեցնելու համար այդ գործառույթը ստանձնել է ՀՀ կառավարությունը, որը ևս իր հաշվին սուբսիդավորել է ապահովագրավճարները: 2024 թվականին կարկուտից ապահովագրվել են դեղձը, սալորը, խնձորը, կեռասը, ձմերուկը, սեխը և կարտոֆիլը, իսկ երաշտից՝ հացահատիկային մշակաբույսերը (ցորեն/գարի/վարսակ): Ագրոապահովագրողների ազգային գործակալության (AINA) տվյալներով ՝ 2024 թվականի գյուղատնտեսական տարվա ընդհանուր ապահովագրավճարը կազմել է շուրջ 21,9 մլն դրամ, կնքվել է ապահովագրության 27 պայմանագիր, ապահովագրված տարածքների ընդհանուր մակերեսը կազմել է շուրջ 247 հա: Կնքված պայմանագրերի արդյունքում ապահովագրված այգիների և վարելահողերի մակերեսը կազմել է շուրջ 247 հա:
2025 թվականի գյուղատնտեսական տարում նախկին 50-60 տոկոսի փոխարեն սահմանվել է մինչև 70-80 տոկոս ապահովագրավճարների սուբսիդավորում։ 2025 թվականին 13 գյուղատնտեսական մշակաբույսեր (խաղող, ծիրան, դեղձ, կարտոֆիլ, սալոր, խնձոր, կեռաս, ձմերուկ, սեխ, ցորեն, գարի, վարսակ) ապահովագրվել են 4 ռիսկերից (գարնանային ցրտահարություն, երաշտ, կարկուտ և հրդեհ): Որոշ մշակաբույսերի համար ապահովագրությունը չի ծածկում բոլոր ռիսկերը, մասնավորապես, հացահատիկային մշակաբույսերի համար (ցորեն, գարի, վարսակ) հասանելի էր միայն երաշտի ապահովագրությունը:
AINA-ի տվյալների համաձայն, 2025 թվականին ապահովագրավճարների համախառն գումարը կազմել է շուրջ 1,9 մլն դրամ, սուբսիդավորվող ապահովագրավճարը ՝ շուրջ 1,3 մլն դրամ, կնքվել է 32 ապահովագրական պայմանագիր, ապահովագրված հողամասերի ընդհանուր մակերեսը կազմել է շուրջ 20 հա, որից 5,7 հա՝ խաղող, 1 հա՝ դեղձ (կարկտահարությունից և հրդեհից), 5,4 հա՝ խնձորենիներ, 0,1 հա՝ սալոր, 2 հա՝ կարտոֆիլ, 1,5 հա՝ ձմերուկ և սեխ, 1,5 հա՝ կեռաս (կարկտահարությունից) և 3 հա ՝ հացահատիկային (երաշտից): Ապահովագրական ընկերությունների կողմից վճարվել է 788.840 ՀՀ դրամի չափով ապահովագրական փոխհատուցում: Վնասաբերության գործակիցը կազմել է 42% ։
2026 թվականի փետրվարից պետությունը վերսկսել է գյուղատնտեսական մշակաբույսերի ապահովագրության ծրագիրը։ Էկոնոմիկայի նախարարը պատմել է, որ 2026 թվականի համար ապահովագրության ենթական են հետևյալ մշակաբույսերը․ ծիրան, խաղող, խնձոր, դեղձ, սալոր, սեխ, ձմերուկ, կարտոֆիլ, բալ, կեռաս, ցորեն, գարի և վարսակ: Ապահովագրական ռիսկերն են կարկուտը, գարնանային սառնամանիքները և երաշտը։ Պետությունը փոխհատուցում է ապահովագրավճարի մի մասը՝ 40 տոկոս ծիրանի, ցորենի, գարու և վարսակի համար, և 60 տոկոս՝ մնացած մշակաբույսերի համար ։ Ըստ գերատեսչության ղեկավարի ՝ ծրագրին մասնակցում են «Լիգա Ինշուրանս», «Սիլ Ինշուրանս», «Նաիրի Ինշուրանս», «Ռեգո Ինշուրանս», «Արմենիա Ինշուրանս», և «ԷՖԵՍ Ինշուրանս» ապահովագրական ընկերությունները:
Միևնույն ժամանակ, Էկոնոմիկայի նախարարությունը վստահ է, որ գյուղատնտեսական ապահովագրության համակարգը հիմնարար բարեփոխումների կարիք ունի: Նոր, բարեփոխված ծրագիրը խոստանում են գործարկել 2027 թվականից ։ Նախաձեռնությունը ՀՀ կառավարության հավանությանն է արժանացել 2026թ. հունվարի 22-ին։
