Շաբաթ, 18 Ապրիլի 2026 14:28
Մարիաննա Մկրտչյան

Փաշինյան. TRIPP-ի իրականացումը թույլ կտա ապահովել Իրան-Հայաստան և Պարսից ծոց-Սև ծով երկաթուղային հաղորդակցություն

Փաշինյան. TRIPP-ի իրականացումը թույլ կտա ապահովել Իրան-Հայաստան և Պարսից ծոց-Սև ծով երկաթուղային հաղորդակցություն

Արմինֆո. "Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման" (TRIPP) նախագծի իրականացումը թույլ կտա ապահովել Իրան-Հայաստան և Պարսից ծոց-Սև ծով երկաթուղային հաղորդակցություն: Այդ մասին ապրիլի 18 - ին լրագրողների հետ զրույցում հայտարարել է ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։

 

Խոսելով Հորմուզի նեղուցի շուրջ շարունակվող գործընթացների արդյունքում տնտեսական և լոգիստիկ ճգնաժամի հնարավոր սցենարների մասին ՝ ՀՀ վարչապետը հիշեցրել է, որ պաշտոնական Երևանն իր մտահոգությունն ու ցավն է հայտնել նախորդ ժամանակահատվածում տեղի ունեցած իրադարձությունների առնչությամբ:

 

"Մենք գոհունակությամբ նշում ենք, որ մեր երկու բարեկամ երկրների՝ Իրանի և Միացյալ Նահանգների միջև բանակցությունները ցույց են տալիս առաջընթացի դինամիկա։ Իրանի հետ համագործակցության մեր ըմբռնումը ռազմավարական բնույթ է կրում, և մենք, ընդհակառակը, ցանկանում ենք ընդլայնել մեր լոգիստիկ շղթաներն ու հնարավորությունները Իրանի տարածքում, և TRIPP նախագծի իրականացումը նույնպես շատ կարևոր է այս առումով, քանի որ, արդյունքում, մենք երկաթուղային կապ կստանանք Իրանի հետ, ինչը կհեշտացնի ապրանքների ներմուծումը Հայաստան և Հայաստանից ապրանքների արտահանումը", - ասել է նա։

 

Փաշինյանը հիշեցրել է, որ նախորդ շրջանում արդեն գոյություն ուներ Չինաստանի հետ երկաթուղային հաղորդակցություն Կենտրոնական Ասիայով՝ Չինաստան-Ղազախստան-Ռուսաստան-Ադրբեջան-Վրաստան-Հայաստան երթուղով: Նա նաև ընդգծել է, որ Հայաստանի կառավարությունն այսօր չէ, որ սկսել է զբաղվել այդ հարցերով, ջանքեր են գործադրվել դեռևս անցյալ տարվանից, երբ տարածաշրջանում լարվածություն կար: Վարչապետը համոզմունք է հայտնել, որ ապրանքների պակաս չի լինի, բայց գնաճը՝ դա այլ խնդիր է: "Եթե մեկնման կետում ապրանքի գինը բարձրանա, ապա դրա վրա ազդելու մեր հնարավորությունները կլինեն սահմանափակ։ Մատակարարումների առումով, այո, կան այլընտրանքներ, բայց նաև համոզված եմ, որ մոտ ապագայում ՝ իրավիճակի կարգավորման համատեքստում, հասնելու ենք TRIPP նախագծի շուտափույթ իրականացման, որի արդյունքում կձևավորվի նաև Իրան-Հայաստան և Պարսից ծոց-Սև ծով երկաթուղային հաղորդակցություն, ինչը ձեռնտու կլինի բոլորին ՝ Իրանին, Հայաստանին, Վրաստանին, Ադրբեջանին, Թուրքիային և ԱՄՆ-ին", - ասել է Փաշինյանը ։

 

Հունվարի 14-ին Հայաստանի ԱԳՆ-ը հրապարակել է Վաշինգտոնում սստոորագրված «Թրամփի ուղի՝ հանուն միջազգային խաղաղության և բարգավաճման» (ԹՐԻՓՓ) նախագծի` Հայաստան-ԱՄՆ իրականացման շրջանակի հրապարակման վերաբերյալ համատեղ հայտարարությունը։ 12 էջանոց փաստաթղթում ներկայացված են նախագծի հիմնական նպատակները և դրա գործունեության մեխանիզմները։ Մասնավորապես, ընդգծվում է, որ Հայաստանը մտադիր է թույլատրել և աջակցել ԹՐԻՓՓ զարգացման ընկերության հիմնմանը։ «Ակնկալվում է, որ ընկերությունը պատասխանատու կլինի ԹՐԻՓՓ-ի զարգացման համար՝ 49 տարի նախնական ժամկետով նրան տրամադրվող կառուցապատման իրավունքով։ Հայաստանը մտադիր է ԱՄՆ-ին առաջարկել ԹՐԻՓՓ զարգացման ընկերության 74% մասնաբաժինը և պահպանել 26% մասնաբաժինը։ Ակնկալվում է, որ այս համագործակցությունը կերկարաձգվի ևս 50 տարով՝ Հայաստանի կառավարությանը հավելյալ սեփականության տրամադրմամբ նրա մասնաբաժինը դարձնելով 49%։ Ակնկալվում է, որ ԹՐԻՓՓ զարգացման ընկերության բաժնետերերի փոփոխությունը (ներառյալ մասնաբաժինների վաճառք, նվիրատվություն, միավորում, անջատում, վերակազմակերպում կամ որևէ այլ իրավական կամ փաստացի գործողություն) և վերջնական շահույթի սեփականատերերի փոփոխությունը ենթակա կլինի Հայաստանի և ԱՄՆ կառավարությունների հետ նախօրոք համաձայնեցմանը», - ասվում է փաստաթղթում։

 

Հիշեցնենք, որ 2025 թվականի օգոստոսի 8-ին Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը և Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը Վաշինգտոնում ստորագրել են յոթ կետից բաղկացած համատեղ "Խաղաղության հռչակագիր"։ Այն նախատեսում է համատեղ դիմում Եվրոպայի անվտանգության եւ համագործակցության կազմակերպությանը (ԵԱՀԿ) ԵԱՀԿ Մինսկի գործընթացի եւ դրա հետ կապված կառույցների դադարեցման մասին, ինչպես նաեւ Հայաստանի տարածքով տրանսպորտային միջանցքի ստեղծում, որը կկապի Ադրբեջանն իր նախիջեւանյան էքսկլավի հետ, որը շրջապատված է Հայաստանով, Թուրքիայով եւ Իրանով: